Kingdom: Rhoi'r gorau i hanner eu cytundebau yng Nghymru

Kingdom: Rhoi'r gorau i hanner eu cytundebau yng Nghymru
Kingdom: Rhoi'r gorau i hanner eu cytundebau yng Nghymru
Image copyright Getty Images

Mae cwmni dirwyo dadleuol, sy'n cosbi pobl am adael sbwriel, wedi penderfynu peidio adnewyddu neu wedi colli hanner ei gytundebau gyda chynghorau Cymru.

Fe wnaeth nifer o gynghorau ddefnyddio cwmni Kingdom i fynd i'r afael â phroblem gwaredu ysbwriel yn anghyfreithlon, ac er bod nifer y dirwyon wedi cynyddu, mae yna nifer o gwynion wedi bod hefyd.

Ers 2013, mae Kingdom wedi arwyddo wyth o gytundebau gyda chynghorau, ond mae pedwar bellach wedi dirwyn i ben.

Gwrthododd Kingdom ag ymateb i gwestiynau am eu cynlluniau ehangach yng Nghymru.

Roedd cytundebau'r cwmni gyda'r gwahanol siroedd yn amrywio yn fawr gyda rhai yn talu ffi benodol ar gyfer pob cosb, ac eraill yn rhoi canran o'r arian oedd yn ddyledus o unrhyw ddirwy.

Am ddirwyon o £100 am faw ci neu £75 am adael ysbwriel roedd y canran o'r gosb yr oedd y cyngor yn ei gadw yn amrywio rhwng 5-40%.

Cytundebau sydd wedi dod i ben

  • Ynys Môn
  • Sir Ddinbych (dod i ben 17 Awst 2018)
  • Gwynedd
  • Sir y Fflint

Nid oedd Kingdom yn fodlon ymateb i gwestiynau ynglŷn â'r posibilrwydd o ddod a'i gwaith yng Nghymru i ben ar ôl i'r cytundebau eraill orffen.

Yn y gorffennol mae Kingdom wedi honni eu bod nhw'n dioddef ymgyrch "maleisus o anwybodaeth", gan gynnwys achosion o weithwyr yn cael eu bygwth.

Ym mis Mehefin dywedodd llefarydd ar ran y cwmni: "Mae Kingdom yn parhau i edrych ar bob achos yn unigol er mwyn penderfynu os fedrwn ni barhau i weithio yn y fath amgylchiadau".

Image copyright Getty Images

Pedwar sir yng Nghymru sydd yn dal i ddefnyddio gwasanaeth Kingdom, sef Torfaen, Blaenau Gwent, Conwy a Wrecsam.

Mae'r cytundeb gyda Thorfaen yn dod i ben ym mis Medi, tra nad yw Blaenau Gwent yn bwriadu arwyddo cytundeb arall pan ddaw'r trefniant presennol i ben ym mis Medi.

Fe wnaeth Conwy gyflogi Kingdom yn 2014, gan arwyddo estyniad dwy flynedd yn 2016 - gyda'r opsiwn o flwyddyn ychwanegol - mae'r cyngor yn cadw £40 am faw ci a £30 am adael ysbwriel.

Yn 2016 dechreuodd cytundeb Wrecsam ac mae'n para tan Mai 2019, gyda'r opsiwn o ehangu am 12 mis. Gwrthododd y cyngor a datgelu faint o arian oedd yn cael ei gasglu drwy ddirwyon.

Effaith y cytundebau

Yn gyffredinol mae nifer dirwyon y siroedd sy'n defnyddio Kingdom yn cynyddu yn sylweddol.

Yn y ddwy flynedd cyn i Kingdom ddechrau yn Sir y Fflint, fe wnaeth y cyngor ddirwyo ar 358 achlysur, cyfanswm o £14,950 ond yn 2016-17 cynyddodd hyn i 4,130 o ddirwyon gwerth £230,525.

Ym Mlaenau Gwent, roedd yna 4,597 o ddirwyon rhwng 2014-17, yn golygu cyfanswm o £282,745.

Roedd sefyllfa dra wahanol yn Sir Fynwy, y sir drws nesaf, sydd heb ddefnyddio Kingdom - lle doedd yna'r un ddirwy am adael sbwriel yn yr un cyfnod.

Get the latest news delivered to your inbox

Follow us on social media networks

PREV News24.com | Ethiopia opens plant to turn waste into energy
NEXT Barcelona police station attacker shot dead, incident treated as terror attack